Büyümek, Kendini Bilgece Kullanmaktır
Büyümeyi daha çok öğrenmek ve daha çok yetenek kazanmak sanmak kolaydır.
Oysa hayatta önemli olan ne kadar bildiğin değil, bildiğini gerçek hayatta nasıl kullandığındır.
Doğrusunu bilip aynı seçimi yine yapabilirsin. Nasıl davranman gerektiğini anlayıp gerçek anda yine eskisi gibi tepki verebilirsin.
Yalnızca bilmek, hayatı değiştirmez.
Bilgi bir ilkeyi ya da yöntemi anlamaksa, bilgelik o anlayışı şimdiki gerçekliğe uygulama becerisidir.
Bunu okçulukla düşün: bilgi, yay çekmenin ilkesini bilmektir; bilgelik ise mesafeyi, rüzgârı ve kendi durumunu okuyup hedefi gerçekten vurmaktır.
Yay çekme yöntemi aynı kalır ama koşullar her seferinde değişir.
Rüzgârın yönü değişir, hedefe olan mesafe değişir, okçunun nefesi ve gücü bile her atışta farklıdır.
Bu yüzden hedefi vurmak için öğrenilen yöntemi olduğu gibi tekrarlamak yetmez.
Şu an neyin değiştiğini fark etmek ve buna göre gücü ile yönü ayarlamak gerekir.
Hayat da bundan farklı değildir.
Zaman geçtikçe çevre ve ilişkiler değişir, üstlenilen roller ve sorumluluklar da değişir. Dün seni koruyan bir yöntem bugün seni engelleyebilir, bir zamanlar işe yarayan bir seçim artık uymayabilir.
Bilgece yaşamak, her duruma aynı cevabı uygulamak değildir.
Değişen koşulları fark edip tutumunu ve yöntemini buna göre ayarlamaktır.
Ama değişmek, her şeyin değişmesi gerektiği anlamına gelmez.
İçimizde zamanla değişen yanlar olduğu gibi, farklı durumlarda tekrar tekrar ortaya çıkan yanlar da vardır.
Duygular, düşünceler, istekler ve hedefler değişebilir; alışılmış tepki verme biçimi, ilişkilerde tekrar üstlenilen rol, kolayca vazgeçilemeyen değerler ve yaşam yönü ise genellikle daha uzun sürer.
Bilgelik, bu ikisini ayırt etmekle başlar.
Şu anki duruma göre neyin değiştiğini, neyin uzun süredir devam eden kendi örüntün olduğunu görmektir.
Her şeyi değişmeyen bir doğa sayarsan geçmişteki hâlinde takılı kalırsın, her şey değişebilir sanırsan kendi merkezini kaybedersin.
Kendini tanımak, kendini tek bir kişilikle ya da birkaç özellikle tanımlamak değildir.
Değişen yanla tekrar eden yanı birlikte görmektir.
Hangi durumlarda sarsıldığını, hangi seçimler karşısında hep aynı tepkiyi verdiğini, ne yaparken kendin gibi hissettiğini ve ne yaparken kendi merkezinden uzaklaştığını öğrenmektir.
Bu anlayış biriktikçe kendini biraz daha bilgece kullanabilirsin.
Büyümek, bambaşka biri olmak değildir.
Kendine derinlemesine bakmak, değişen ve uzun süre kalıcı olan yanlarını tanımak, o anki hayata göre kendini kullanmayı öğrenmektir.
Rüzgâr değiştiyse yayın yönünü ayarlamak gerekir.
Ama okunu neye doğru bıraktığını unutmamak gerekir.
Büyümek, düşünmeden ileri atılmak değildir; değişen zaman içinde bile kendi merkezini kaybetmeden hayatı biraz daha bilgece seçmektir.
Şu anda sana gereken daha fazla bilgi mi?
Yoksa zaten bildiğini farklı bir biçimde kullanma bilgeliği mi?
